سازمان های مردم نهاد

گزارش توصیفی از گفتگوی اجتماعی با استارت آپ ها
1398/05/13
 
گزارش توصیفی از گفتگوی اجتماعی با استارت آپ ها
(چالش ها، انتظارات و راهکارها)
مقدمه
متاسفانه در طی سال های گذشته ناشی از کاربست افراطی سیاست های سازه ای در بخش های مختلف آب و برق و عدم توجه به سایر وجوه در حوزه مدیریتی در این دو صنعت، و عادت به ایجاد تمرکز گرایی و ایجاد سازمان های عریض و طویل برای راهبری امور چنان که باید و شاید نتوانسته ایم وضعیت آب و برق در کشور را بویژه  از منظر ساختارهای بوروکراتیک، چابک سازی سازمان ها، کاهش هزینه زمان و فرصت و البته مدیریت مصرف و تقاضا سامان ببخشیم. خوشبختانه در دنیای امروز که بر بستر تکنولوژی های نوینی چون اینترنت و تکنولوژی های high tech سامان یافته، می توان باتکیه بر نیروهای جوان خلاق و باانگیزه ای که در کشور به وفور یافت می شوند، بخشی اعظمی از مشکلات کشور را بالاخص در بخش آب و انرژی مرتفع ساخت، کافیست به هر دوی اینها(تکنولوژی و جوانان)، «گشوده» بود. بالطبع یکی از نهادهایی که در همه دنیا می تواند خیلی سریع ما را به این دو منبع با ارزش نزدیک کند، «استارت آپ» ها و و شرکت های «دانش بنیان» است. شرکت هایی که هم کوچک و چابک هستند، و هم خلاق و جوان و گشوده به فناوری های روز دنیا.
با چنین هدفی و به منظور فراهم کردن زمینه ارتباط تنگاتنگ با این شرکت ها، مرکز امور اجتماعی  آب و انرژی وزارت نیرو در همایش اخیر «سازگاری با کم آبی» که در روز 3 و 4 تیرماه در محل وزارت نیرو برگزار شد، سراغ نمایندگان برخی از این استارت آپ ها رفت و سعی کرد با شنیدن صدای آنان و «مشکلات و انتظاراتشان» از وزارت نیرو، به شناخت اولیه از آنان جهت ترسیم سازوکارهای ارتباطی آینده دست پیدا کند. و چنان که می دانیم بدون شناخت، هیچ درک و فهم مشترکی شکل نمی گیرد و نهایتا نیز هیچ برنامه ای به سرانجام مطلوب نمی رسد.
در ذیل به بخشی از گزارش توصیفی و خواسته این استارت آپ ها و یا شتاب دهنده اشاره می شود:   
 
نام شتاب دهنده: تریگ آپ
تعداد تیم هایی که با شتاب دهنده کار می کنند: 25 تیم با تریگ آپ کار می کنند که حدود 5 عدد از آن ها به مرحله تجاری سازی ایده رسیده اند. که از این میان استارت آپ link up که در حوزه اینترنت اشیاء کار می کند، می تواند در سیستم های آب و برق بسیار موثر باشد.
الف- مشکلات فراروی فعالیت از نظر شتاب دهنده:
  • مشکلات داخلی ای که فراروی استارت آپ ها وجود دارد از جمله؛ تیم سازی، چالش فناوری و یا توسعه روابط اجتماعی و بازار و... .
  • عدم توانایی در بازاریابی به دلیل عدم پذیرش از سوی مدیران سازمان های مختلف، عدم دسترسی به داده های خام موردنیاز در پروژه ها 
  • عدم توان مالی برای تأمین مالی توسعه پروژه ها
ب- انتظارات:
  • در اختیار قرار دادن فضا و امکانات لازم برای پیاده سازی و توسعه فعالیت ها در داخل سازمان ها
  • فراهم سازی امکان و فرصت معرفی در سازمان ها برای معرفی استارت آپ ها از جمله مشارکت دادن  یا دعوت از آن ها در همایش ها، نشست ها و یا نمایشگاه ها و... .
  • حمایت فرهنگی از سوی وزارت نیرو در قالب سایت و شبکه های اجتماعی و سایر امکانات فرهنگی و اجتماعی در دسترس سازمان برای معرفی فعالیت ها(بدون معرفی برندی خاصی).
  • فراهم کردن زمینه دسترسی به اطلاعات موردنیاز پروژه های استارت آپی
  • فرام کردن امکان تهاتر در تأمین تجهیزات موردنیاز استارت آپ ها
  • رتبه بندی استارت آپ های فعال در زمینه آب و برق و معرفی آن ها به جامعه و بازار
 
 
نام شتاب دهنده: واتِک
تعداد تیمی که با شتاب دهنده کار می کنند: 9 تیم که همه آن ها بر روی سه مساله «تصفیه آب و بازچرخانی آب»، «تأمین آب» و «هوشمندسازی و بهینه سازی مصرف آب» کار می کنند.
الف- مشکلات فراروی شتاب دهنده ها:
  • هیچ سازوکار و قوانین واضحی برای ارتباط با استارت آپ ها در معاونت آب و آبفا وجود ندارد
  • کوتاهی عمر مدیران و عدم التزام مدیران جدید به تعهدات مدیران قبلی
  • عدم درک جوانان استارت آپی از سوی مدیران قدیمی سازمان ها
  • آشنایی چندانی با مفاهیم مطرح در چرخه کار استارت آپی ادر سازمان وجود ندارد
  • بوروکراسی وزارت نیرو برای ارتباط با استارت آپ ها بسیار خسته کننده است
  • عبارت «قانون اجازه نمی دهد» ترجیع بند مدیران برای در رفتن از بارِ کار با استارت آپ هاست.
  • بسته های حمایت مالی مشخصی در مجموعه های وزارت نیرو برای حمایت از استارت آپ های تخصصی وجود ندارد
  • استارت آپ ها شناخت چندانی از ساختار وزارت نیرو بویژه ساختارهای مالی آن ندارند
ب- انتظارات:
  • قراردان امکانات رسانه ای و ارتباطی وزارت نیرو برای معرفی ایده های استارت آپی
  • متصل کردن استارت آپ ها به شبکه مشتریان توسط مجموعه های وزارت نیرو
  • تدوین سازوکارهای قانونی و مالی برای ارتباط سریع و آسان با استارت آپ ها در وزارت نیرو
 
نام شتاب دهنده: آی تِک
تعداد تیم هایی که با شتاب دهنده کار می کنند: 10 تیم با آی تک کار می کنند و عمده فعالیت این استارت آپ ها بر روی امور نرم افزاری مانند big data، iot و.. متمرکز است.
الف- مشکلات فراروی شتاب دهنده:
  • عدم به رسمیت شناخته شدن اکوسیستم استارت آپی در صنعت انرژی کشور
  • دسترسی به داده ها در وزارت نیرو بسیار سخت و پیچیده است.
  • قوانین موجود عمدتا معطوف به استارت آپ های فعال در ساخت سخت افزار و یا شرکت های دانش بنیان است و توجهی به شرکت های استارت آپی نرم افزاری نشده است.
  • عدم وجود سازوکارهای اولیه برای استفاده از داده های اولیه وزارت نیرو ماننده نمودارها و گراف و.. .
  • نبود سواد فناورانه مناسب در بخش حاکمیتی
  • عدم اعتماد به فناوری های نوین در سیستم وزارت نیرو
  • عدم همراهی مدیران با طرح های مبتکرانه بدلیل تعارض منافع
ب- انتظارات:
  • شناسایی نیازهای فناورانه در قالب رویدادهای متعدد با موضوع مشخص
  • تشویق علاقمندان ورود به اکوسیستم های استارت آپی و تضمین خرید محصول توسط وزارت نیرو
  • فراهم کردن زمینه دسترسی آسانتر به داده ها در مجموعه های وزارت نیرو برای استارت آپ ها
 
نام استارت آپ: «همراه شو»
زمینه کاری: این استارت آپ در زمینه مدیریت مصرف برق کار می کند و بر روی ساخت یک اپلیکیشن در این زمینه تمرکز کرده است. 
مشکلات فراروی استارت آپ:
  • رقابتی در بازار تقاضا وجود ندارد و در نتیجه توزیع مناسبی از اطلاعات و امکانات صورت نمی گیرد
  • مشخص نیست که وزارت نیرو دقیقا چه اطلاعاتی از مشترکین دارد
 
انتظارات:
  • حمایت رسانه و ارتباطی از استارت آپ ها بطور مثال قبوض برق، سایت و... .
  • تدوین سازوکاری برای تدوین یک مدل همکاری در وزارت نیرو
  • مذاکره با بانک ها از طریق وزارت نیرو و فراهم کردن یک درگاه پرداخت معتبر بانکی برای اپلیکیشن همراه شو
  • دراختیار قرار دادن اطلاعات غیر اسمی مشترکین برای تحلیل
 
نام استارت آپ: آما
زمینه کاری استارت آپ: این استارت آپ در زمینه ساخت دستگاه تصفیه اکسیژن ساختمان ها فعال است و مدعی است که با یک هفتم مصرف برق کنونی می تواند هوای اتاق ها را با این دستگاه اختراعی تصفیه کند.
مشکلات فراروی استارت آپ:
  • عدم آشنایی با سازوکارهای موجود در وزارت نیرو برای نحوه حمایت از ایده ها
  • عدم توان تأمین مالی ساخت انبوه دستگاه های تصفیه(نه تهویه) هوا 
انتظارات:
  • در اختیار دادن یک غرفه در نمایشگاه های آب و برق برای معرفی محصولات این استارت آپ
  • درخواست حمایت مالی جهت خرید دستگاه ها برای ساختمان های وزارت نیرو
  • معرفی استارت آپ و تأیید فنی ما توسط وزارت نیرو و معرفی به سایر سازمان ها از جمله اصناف و یا شهرداری ها برای حمایت از ایده و یا دستگاه ساخته شده
 
 
 
نام استارت آپ: سپتیک
حوزه فعالیت: ساخت کنتورهای هوشمند التروسونیک. این کنتورها بر بستر اینترنت اشیاء بوده و قابلیت خوانش از راه دور را برای حوزه آب دارند.
مشکلات فراروی استارت آپ:
  • ابهام در برخی از مناقصات شرکت ها
  • طولانی مدت بودن فرآیند پرداخت های مالی در صورت واگذاری یک پروژه به شرکت های استارت آپی از سوی شرکت های آبفا
انتظارات:
  •  کمک به صادرات و بازاریابی در خارج از کشور
  • جلوگیری از واردات کنتورهای خارجی به کشور
  • فراهم کردن فضای معرفی محصول در نمایشگاه ها و نشست های مختلف به مدیران آبفا
  • حمایت معنوی و بازدید مدیران وزارت نیرو از روند تولید کنتورها و در صورت تأیید استانداردهای ناظر بر تولید، معرفی محصولات این شرکت به شرکت های آبفا
  • تسهیل ورود مواد اولیه تولید برخی از قطعات کنتور
 
نام شرکت: شرکت دانش بنیان سورن آب
حوزه فعالیت: آب و فاضلاب. این شرکت مدعی است که دستگاهی ساخته که تمام فعالیت گندزدایی در تصفیه خانه های فاضلاب را تنها با استفاده از نمک و جریان آب انجام می دهد.
مشکلات و موانع فراروی شرکت:
  • وجود و نفوذ مافیاهای کُلُر فروشی در شرکت های آب و فاضلاب
  • نبود استانداردهای مدون و کارشناسان آگاه در سازمان حفاظت محیط زیست
انتظارات:
  • معرفی سرمایه گذاران به شرکت از طرف مجموعه های وزارت نیرو برای توسعه فعالیت ها
  • نظارت مستمر و قوی بر شرکت های آب و فاضلاب و قراردادهای آن ها با شرکت های فعال در زمینه گندزدایی
 
جمع بندی و نتیجه گیری
چنان که اشاره شد استارت آپ ها می توانند در ترمیم سه مانع اصلی فراروی ساختارهای فعلی وزارت نیرو نقش موثری داشته باشند؛ چابک سازی در اجرای ماموریت ها، تزریق نیروی خلاقیت و جوانی و کاهش هزینه های اداری در اجرای پروژه ها. بنابراین کار با استارت آپ ها از این منظر می تواند برای وزارت نیرو بسیار راهگشا باشد. با بررسی مشکلات و انتظارات استارت آپ ها از وزارت نیرو می توان گفت که سه امر به عنوان مانع و در عین حال انتظار، در میان نظرات استارت آپ ها مشترک بود که می تواند جهت تقویت همسویی و همگرایی این دو(وزارت نیرو و استارت آپ ها)،  به عنوان اقدام اولیه از سوی وزارت نیرو مدنظر قرار گیرد. این اقدامات عبارتند از :
  • پیگیری تدوین سازوکارها و دستورالعمل های قانونی برای نحوه ارتباط استارت آپ های تخصصی با مجموعه های وزارت نیرو
  • تدوین بسته های حمایت مالی و یا تیپ های قراردادی مالی مشخص در مجموعه های وزارت نیرو برای حمایت و یا همکاری با استارت آپ های تخصصی
  • تهیه ا ابلاغ آیین نامه هایی به زیرمجموعه های وزارت نیرو برای حمایت معنوی و رسانه ای و ارتباطی از ایده های استارت آپی بدون ذکر نمام برندی خاص(این حمایت ها می تواند از نشر ایده های نو آنان در رسانه ها و یا بر روی قبض ها و سایر کانال های ارتباطی متعلق به وزارت نیرو باشد تا  در اختیار دادن یک غرفه در نمایشگاه های آب و برق و مشارکت دادن آن ها در همایش ها و...)
 
 
 
 
عبدالصمد محمودی